Goede bedoelingen II

Door: Annemiek Lelytumblr_m7sabwaKBy1rzrjwko1_500

Iedere Harry Potter-fanaticus kent de S.H.I.T. De
shit, denkt de Potter-leek? Ja, Stichting Huiself voor Inburgering en Tolerantie. Wat heeft De jonge idealist in vredesnaam met Harry Potter te maken? Buiten het feit om dat ‘de jongen die bleef leven’ één van mijn (jeugd-)liefdes is, staat de S.H.I.T. symbool voor twee dingen waar idealisten vaak mee geassocieerd worden: naïviteit en dwangmatigheid. Ben je benieuwd wat huiselfen hiermee te maken hebben?

In Harry Potter en de Vuurbeker maakt de beste vriendin van Harry P., genaamd Hermelien Griffel, voor het eerst kennis met een huiself. Winky moet haar baas gehoorzamen en haar eigen grenzen overschrijden, anders is ze verplicht zichzelf te straffen. Huiselfen zijn hun leven lang gebonden aan een tovenaarsfamilie. ‘Pure slavernij,’ vindt Hermelien. Na een korte hongerstaking (de elfen bereiden het eten van de leerlingen op Zweinstein Hogeschool voor Hekserij en Hocus Pocus), besluit ze dat het meer effect heeft om de S.H.I.T. op te richten. Vanaf dat moment spendeert ze uren om haar schoolgenoten te overtuigen lid te worden. De een betaalt twee sikkels voor een badge uit vriendschap, de ander om van haar gezeur of te zijn. Weer anderen weigeren pontificaal, want: huiselfen vinden het fijn om tovenaars te gehoorzamen.

Een week geleden hoorde ik mezelf tegen een goede vriendin zeggen dat als de tovenaarswereld echt zou bestaan, ik absoluut Hermeliens voorbeeld zou volgen. Mocht de S.H.I.T. nog niet opgericht zijn, dan zou ik het doen. Wellicht komt dit doordat huiself Dobby mijn favoriete personage is, maar het is waarschijnlijker dat het door mijn afschuw van onrecht komt. De afgelopen week, geloof het of niet, blijft de S.H.I.T. me achtervolgen.

Eind mei schreef ik de column Goede bedoelingen.  In dit artikel stelde ik vraagtekens bij straatverkopers van goede doelen. Hoewel ik steeds beter in het ontwijken van deze mensen wordt, realiseer ik mij ook dat sommigen dit werk wel uit overtuiging doen. Hier komt de S.H.I.T. weer om de hoek kijken. Hermelien heeft geen twijfels bij haar idealen. Huiselfen moeten netjes betaald worden, mogen toverstokken vasthouden (hoewel ze die niet nodig hebben omdat ze speciale krachten bezitten) en moeten vooral ook het recht krijgen om vrij te zijn. Anders dan Dobby, blijken de meeste huiselfen helemaal niet gelukkig van dit vooruitzicht te worden. Hebben Hermelien’s goede bedoelingen dan wel zin?

Vanuit de tovenaarswereld vlieg ik terug naar onze realiteit. Er bestaan talloze goede doelen en hulporganisaties. Tot mijn zeventiende was ik ervan overtuigd dat de werknemers van deze instanties helden waren. Totdat de aardrijkskundedocent tijdens de les een kritische kijk op voedselhulp gaf. Hij stelde dat de westerse wereld op deze wijze juist de ongelijkheid in de wereld in stand houdt. Onze goede bedoelingen zijn eigenlijk een heel eurocentristisch idee, aldus de aardrijkskundeleraar. Zo had ik er nog nooit over nagedacht.

Het probleem met de derde wereld (nog zo’n westers idee) is complex, evenals de vraag of we wel of geen hulp moeten bieden. De essentie van bovenstaand verhaal is dat het belangrijk is om je te realiseren dat goede bedoelingen niet altijd met open armen ontvangen worden. Hier ligt namelijk naïviteit op de loer. Hermelien spreekt voor anderen en vergeet te peilen wat haar doelgroep wil. De jonge idealist hoopt uiteraard wereldverbeterend te werk te gaan, maar we vinden het minstens zo belangrijk om kritisch te zijn. We hopen vooral dat onze artikelen de lezer aanzet tot nadenken. Denk jij komende week nog één keer aan de S.H.I.T.? Dan is ons doel bereikt.

Advertenties